Przeciwwskazania do karmienia piersią

Przeciwwskazania do karmienia piersią
Na temat karmienia naturalnego krąży wiele mitów. Wśród często powielanych należą te dotyczące przeciwwskazań do karmienia piersią. Tak na prawdę istnienie bardzo niewiele sytuacji, w których matka nie może rozpocząć karmienia lub musi odstawić dziecko od piersi.

Przeciwwskazania do karmienia piersią dzielimy na:
  • stałe – mama nie może karmić piersią
  • czasowe – mama nie może karmić tylko przez określony czas (np. aż do wyleczenia choroby). Może jednak rozkręcić lub utrzymać laktację poprzez odciąganie mleka (ręczne lub przy pomocy laktatora).
  • względne – w szczególnych przypadkach po rozważeniu wszystkich za przeciw można kontynuować kp. Np. w przypadku przyjmowania niektórych leków. Lek powinien być podany tylko wtedy, gdy korzystny efekt dla matki przewyższa ryzyko, które niesie dla karmionego dziecka
  • bezwzględne – karmienie piersią jest wtedy bezwzględnie zakazane

Wbrew powszechnie krążącym mitom istnieje bardzo mało sytuacji, w których mama musi zrezygnować z karmienia piersią, lub czasowo je ograniczyć. Lista na pierwszy rzut oka może wydawać się długa, ale są są to rzadkie sytuacje dotyczące wyselekcjonowanej grupy kobiet. Oto one:

Przeciwzskazania ze strony mamy:
  • zakażenie wirusem HIV w przypadku kobiet pochodzących z krajów rozwiniętych. Jeśli mama mieszka w kraju, w którym dostęp do świeżej, sprawdzonej wody pitnej jest utrudniony matka nosicielka wirusa nadal powinna karmić piersią
  • zakażenie wirusem HTLV1 HTLV2
  • zakażenie wirusem ospy wietrznej w okresie okołoporodowym
  • zakażenie wirusem cytomegalii u mam wcześniaków (maluszek jednak może dostać odciągnięte mleko matki po uprzedniej pasteryzacji)
  • gruźlica (dziecko może przyjmować mleko mamy po dwóch tygodniach od rozpoczęcia leczenia
  • opryszczka w okolicy brodawki (można nadal karmić piersią, która nie jest zakażona)
  • zakażenie krztuścem (matkę należy izolować od dziecka przez pierwsze 5 dni leczenia. Maluch może otrzymywać odciągnięte mleko)
  • odra (jeżeli objawy u matki pojawiły się 5 dni przed porodem lub 2 dni po porodzie, to dziecko należy izolować przez 72 godziny. Można podawać odciągnięte mleko)
  • chemioterapia mamy
  • badania z użyciem radioaktywnych izotopów
  • przyjmowanie leków z kategorii L5  (kategoria ryzyka laktacyjnego według Prof. Hale`a)
  • ciężka choroba psychiczna matki
  • ciężki stan matki
  • ciężka niewydolność serca
  • stosowanie środków odurzających
Przeciwwskazania ze strony dziecka
  • choroby metaboliczne – np. galaktozemia (to wrodzone zaburzenie metabolizmu, uniemożliwiające przekształcenie galaktozy w glukozę)
  • ciężki stan dziecka

Wbrew powszechnie krążącym mitom przeciwwskazaniami nie są gorączka czy przeziębienie matki lub dziecka. Karmienie jest wtedy jak najbardziej wskazane. Mleko wytwarza przeciwciała do walki z wirusami i bakteriami. To naturalna ochrona i pomoc w walce z chorobą dopasowana do Twojego dziecka. Kiedyś uważano też, że wcześniaki nie są zdolne do ssania piersi. Dziś wiemy jak ważne jest dla nich matczyne mleko (zarówno to podane z piersi jak i odciągnięte). Inny powszechnie krążący mit to to, że podczas zapalania piersi powinno się zrezygnować z karmienia. Bzdura! To właśnie częste karmienie pozwoli na szybsze wyleczenie. Dziecko powinno być przystawiane do piersi częściej niż do tej pory. Nawet wrodzona nietolerancja laktozy u dziecka nie jest przeciwwskazaniem do karmienia naturalnego. W takim wypadku można nadal karmić pod okiem specjalisty wprowadzając dodatkowo wskazany preparat uzupełniający bezlaktozowy.

Wśród innych często wymienianych rzekomych przeciwwskazań wymienia się : alergię u dziecka, boreliozę, konflikt serologiczny, żółtaczkę u noworodków, cesarskie cięcie, rozszczep wargi czy podniebienia u dziecka, wklęsłe brodawki u mamy. W niektórych z wymienionych sytuacji karmienie może być początkowo utrudnione, ale jest jak najbardziej możliwe!

Jeśli lekarz postawi diagnozę, że z tego czy innego powodu nie możecie karmić piersią, warto zasięgnąć  porady u innego specjalisty. Odstawienie dziecka od piersi nie jest rozwiązaniem dla wielu problemów. Jedna błędna diagnoza lekarza czy nawet opinia niekompetentnej koleżanki (która powie „ja nie mogłam karmić piersią bo … „) może bezpodstawnie zakończyć laktację u mamy. Nie chodzi mi o to, aby podważać i negować każdą diagnozę. Miejmy jednak na uwadze, że lekarz to też człowiek i nie każdy ma aktualną wiedzę na temat laktacji. Większość z nas może przytoczyć sytuację (nie dotyczącą laktacji), kiedy został błędnie zdiagnozowany, albo musiał bardzo długo szukać pomocy, aby znalazł się ktoś kto rozwiąże jego problem zdrowotny.


  1. Przeciwwskazania do karmienia piersią – Kwartalnik Laktacyjny 4/2016

  2. „Sztuka karmienia piersią” H.Lothrop

  3.  Wiedza o laktacji. Przeciwskazania i kontrowersje Centrum Nauki o Laktacji http://www.kobiety.med.pl/cnol/index.php?option=com_content&view=article&id=152&Itemid=44&lang=en

Dodaj komentarz