Depresja poporodowa u mężczyzn – czy to w ogóle możliwe?

Depresja poporodowa u mężczyzn
Brzmi jak absurd, prawda? Jednak do absurdu temu tematowi daleko. Szacuje się, że depresję poporodową ojców (PPND – Paternal Postnatal Depression) doświadcza od ok.  10-20% mężczyzn. Statystyki różnią się w zależności od kraju czy kryteriów diagnostycznych, jednak nie ulega wątpliwości, że skala problemu jest duża.  Mimo to, wciąż brakuje wnikliwych badań i jakichkolwiek źródeł odnośnie tego zjawiska. Przekonałam się o tym, przygotowując dla Was ten wpis. Jednak coś tam mi się udało napisać – więc zapraszam.

Dla mężczyzny okres ciąży, porodu i czasu po porodzie to nie zawsze szczęśliwy czas. To przede wszystkim ogromna ilość zmian, a co za tym idzie szeroko pojęty stres. Zmiana oczekiwań partnerki do mężczyzny oraz jego oczekiwań wobec siebie samego może spowodować skumulowanie się napięcia. Dodatkowo dochodzi do tego lęk przed wejściem w rolę ojca, oczekiwania społeczeństwa, zamartwianie się o sytuację materialną rodziny. Czasem zdarza się, że mężczyzna zostaje pominięty w tym całym obrazku, gdyż matka emocjonalnie go odtrąca i całą swoją uwagę skupia na nowonarodzonym dziecku. To wszystko może powodować zwiększenie się lęku, napięcia, wyobcowanie i niezrozumienie,  co może prowadzić do depresji.

Nierozpoznawalność męskiej depresji może wiązać się nie tylko z brakiem potrzebnych narzędzi do zaklasyfikowania objawów, lecz również z kwestią tego, że mężczyznom często trudno nazwać emocje, które odczuwają.

O typowych objawach depresji poporodowej poczytacie tutaj, jednak ja skupię się na tych, charakterystycznych dla depresji mężczyzn.

Objawy depresji u mężczyzn:
  • Gniew, agresja, konflikty z innymi osobami
  • Tendencja do większego spożycia alkoholu/używek
  • Frustracja, poczucie podirytowania
  • Izolowanie się od rodziny, przyjaciół
  • Spadek masy ciała mimo np. braku wysiłku fizycznego
  • Impulsywność i zwiększona chęć zachowań ryzykownych np. szybsza jazda autem, ryzykowne zachowania seksualne
  • Uskarżanie się na problemy fizyczne np. bóle głowy, problemy gastryczne
  • Zmęczenie
  • Doświadczanie sprzeczności między własnymi oczekiwaniami odnośnie bycia mężczyzną a tym, kim się rzeczywiście jest
  • Myśli samobójcze

Mężczyzna chory na depresję zazwyczaj nie przejawia wszystkich wyżej wymienionych objawów – może to być jedynie kilka z nich, które mają różne natężenie i pojawiają się w różnym czasie. Diagnoza PPND następuje najpóźniej w ciągu roku po narodzinach dziecka, jednak najczęściej występuje między 3 a 6 miesiącem od narodzin dziecka. Należy pamiętać, że obniżony nastrój i ww. zachowania muszą utrzymywać się kilka tygodni lub dłużej.

Czynniki ryzyka PPND

Do czynników ryzyka należą:

  • Depresja poporodowa partnerki
  • Brak snu
  • Wcześniejsze problemy psychiczne m.in. epizody depresji, lękowe
  • Słaba więź rodzinna
  • Problemy w relacji z partnerką lub teściami
  • Nadmierna obawa w wejście roli ojca
  • Małe wsparcie otoczenia
  • Problemy ekonomiczne, finansowe

Podkreślam, że osoby znajdujące się w grupie ryzyka nie zawsze będą przejawiały objawy depresji poporodowej. Depresja może też dotknąć mężczyzn, którzy nie należą do żadnej z grup ryzyka.

Leczenie

Tak samo jak w przypadku depresji poporodowej u kobiet leczenie zazwyczaj polega na psychoterapii i farmakologii. W przypadkach łagodnych epizodów depresyjnych nie jest konieczna farmakoterapia –  wówczas rozmowy z psychologiem lub psychoterapeutą w zupełności wystarczą. Lekarzem, który podejmie decyzję o diagnozie i wprowadzeniu leczenia jest lekarz psychiatra, do którego należy się udać, gdy zauważymy w swoim zachowaniu niepokojące objawy.  Pomoc możemy również otrzymać od lekarza pierwszego kontaktu, czy położnej, którzy wskażą do kogo należy się udać.

Pozwól sobie pomóc

Szukanie pomocy i wprowadzenie odpowiedniego leczenia jest niezmiernie ważne, by pomóc uporać się z depresją. Ważne jest, by młody tata zdawał sobie sprawę, że depresja może również dotyczyć jego i że nie jest to powód do wstydu. Oprócz niego problem dotyczy nawet 1 na 5 „świeżo upieczonych” tatusiów. Depresja poporodowa ojców, jak każda inna nie może być bagatelizowana.  Ważne jest to, by wiedzieć, że to, co odczuwa młody tata nie jest normą, a on sam ma prawo do szczęśliwego rodzicielstwa i radowania się z tych pięknych chwil.

Także drogi Tato – jeżeli zauważysz w swoim zachowaniu coś dziwnego, niepokojącego – mów o tym głośno, staraj się nazwać swoje uczucia i wiedz, że to, jak się czujesz nie jest normą. Powiadom partnerkę, rodzinę o swoim problemie i wspólnie poszukajcie pomocy!

To samo tyczy się partnerek i najbliższego otoczenia mężczyzn. Jeśli podejrzewacie, że „tata” boryka się z PPND porozmawiajcie z nim o tym, okażcie mu wsparcie i podejmijcie decyzję gdzie szukać pomocy.

Dla osób znających język angielski polecam zapoznanie się z tą stroną – http://postpartummen.com/ na której znajdziecie wiele rzetelnych informacji i wsparcie w postaci forum i wypowiedzi innych ojców.


1.Francine deMontigny, Marie-Eve Girard, Carl Lacharité, Diane Dubeau, Annie Devault Psychosocial factors associated with paternal postnatal depression

2.Kwartalnik laktacyjny 4/2017 s. 36-37

3.Titilopemi Oladosu Paternal Postnatal Depression

 

 

 

Dodaj komentarz